Trafik Kazasında Hangi Tazminatlar Talep Edilebilir?

Maddi hasarlı trafik kazalarında zarar gören taraf; araç değer kaybı, araç mahrumiyet tazminatı (araç yattı parası) ve şartları varsa ticari kazanç kaybı talep edebilir. Bu talepler, kusur durumuna göre araç maliki, sürücüsü ve sigorta şirketine yöneltilebilir.

Araç Değer Kaybı Nedir?

Araç değer kaybı, trafik kazası sonrası onarımı yapılmış olsa dahi aracın ikinci el piyasa değerinde meydana gelen düşüştür. Bu zarar, aracın kazaya karışmış olmasından kaynaklanır ve ayrı bir tazminat kalemidir.

Araç Değer Kaybı Kimden Talep Edilir?

Araç değer kaybı, kazada kusurlu olan aracın zorunlu trafik sigortasını yapan sigorta şirketinden talep edilir.

Sigorta Şirketinden Değer Kaybı Talep Edilebilir mi?

Evet. Zorunlu trafik sigortası, kusur oranı dahilinde araç değer kaybından sorumludur. Sigorta şirketine başvuru yapılmadan dava açılması hâlinde, usulden ret riski doğabilir.

Araç Mahrumiyet Tazminatı (Araç Yattı Parası) Nedir?

Araç mahrumiyet tazminatı, kazaya uğrayan aracın onarım süresince kullanılamamasından doğan zarardır. Uygulamada bu tazminat araç yattı parası olarak da adlandırılır.

Araç Mahrumiyet Tazminatı Kimden İstenir?

Araç mahrumiyet tazminatı; kazaya sebep olan araç sürücüsü ve araç malikinden müteselsilen talep edilir. Bu tazminat kalemi, kural olarak sigorta şirketi kapsamı dışındadır.

Değer Kaybı Taleplerinde Tahkime Başvuru Zorunluluğu

Araç değer kaybı taleplerinde, sigorta şirketine yapılan başvurunun olumsuz sonuçlanması veya hiç cevap verilmemesi hâlinde, doğrudan dava açılması her zaman mümkün değildir.

Bu durumda zarar gören, Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvuru yolunu tercih edebilir. Uygulamada, değer kaybı uyuşmazlıklarının önemli bir kısmı tahkim yoluyla çözümlenmektedir.

Sigorta Tahkimine Başvuru Zorunlu mu?

Sigorta şirketine başvuru yapıldıktan sonra;

• Başvurunun reddedilmesi
• 15 gün içinde cevap verilmemesi
• Eksik ödeme yapılması

hâllerinde, Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvuru yapılabilir. Tahkim yoluna başvurulması, uygulamada dava yoluna göre daha hızlı ve masrafsızdır.

Tahkime Başvurulmadan Dava Açılabilir mi?

Araç değer kaybı taleplerinde, sigorta şirketine başvuru yapılmadan dava açılması dava şartı eksikliği nedeniyle usulden ret sonucunu doğurabilir. Bu nedenle başvuru ve tahkim süreci dikkatle yürütülmelidir.

Tahkim Kararları Bağlayıcı mıdır?

Belirli parasal sınırların altında kalan tahkim kararları kesin niteliktedir. Üst sınırı aşan uyuşmazlıklarda ise itiraz ve sınırlı yargı yolu mümkündür.

Araç Maliki ve Sürücü Müteselsil Sorumlu mudur?

Evet. Karayolları Trafik Kanunu uyarınca, maddi hasarlı trafik kazalarında araç sürücüsü ile araç maliki, zarardan birlikte ve müteselsilen sorumludur. Bu nedenle araç yattı parası her ikisinden birlikte talep edilebilir.

Ticari Kazanç Kaybı Nedir?

Ticari kazanç kaybı, ticari faaliyette kullanılan araçların kaza nedeniyle çalışamaması sonucu elde edilemeyen kazancı ifade eder. Bu tazminat, özellikle taksi, servis aracı, kamyonet ve ticari araçlarda gündeme gelir.

Ticari Kazanç Kaybı Hangi Şartlarda Talep Edilir?

• Aracın ticari faaliyette kullanıldığının ispatlanması
• Kazanç kaybının belge ve kayıtlarla ortaya konulması
• Onarım süresinin makul ve gerekli olması

Ticari Kazanç Kaybı Sigorta Şirketinden İstenebilir mi?

Hayır. Ticari kazanç kaybı, zorunlu trafik sigortası teminatı kapsamında değildir. Bu zarar, kusurlu aracın maliki ve sürücüsünden müteselsilen talep edilir.

Değer Kaybı, Araç Mahrumiyeti ve Kazanç Kaybı Birlikte Talep Edilebilir mi?

Evet. Bu tazminat kalemleri birbirinden bağımsızdır ve şartları oluştuğu takdirde aynı trafik kazası nedeniyle birlikte talep edilebilir.

Sık Sorulan Sorular

Araç değer kaybı için dava açmadan önce sigortaya başvurmak zorunlu mu?

Evet. Sigorta şirketine başvuru zorunlu dava şartıdır.

Araç yattı parası kaç gün üzerinden hesaplanır?

Onarım süresi, bilirkişi raporu ve servis kayıtlarına göre makul süre esas alınarak belirlenir.

Ticari araçlarda kazanç kaybı nasıl ispat edilir?

Vergi kayıtları, fatura, günlük hasılat belgeleri ve muhasebe kayıtları ile ispatlanabilir.

Sonuç

Maddi hasarlı trafik kazalarında zarar gören kişi; araç değer kaybı, araç mahrumiyet tazminatı ve ticari kazanç kaybını hukuka uygun şekilde talep edebilir. Talep edilecek tazminat kaleminin doğru muhataba yöneltilmesi, hak kaybı yaşanmaması açısından büyük önem taşır.